Fragment średniowiecznego muru z tablicą

Idąc ulicą Podgórną w kierunku Odry, tuż przed zejściem na ulicę Św. Ducha znajdziemy jedną z nielicznych pozostałości po średniowiecznym Szczecinie. Otoczony socrealistyczną zabudową fragment muru z głazów narzutowych i cegły przypomina, że jest to najstarsza część miasta.

 

 

Mur oporowy przy ulicy PodgórnejWiele książkowych przewodników opisuje ten obiekt jako fragment starego muru obronnego. Taki opis znajdziemy również w broszurkach turystycznych wydanych przez Urząd Miejski. Jeśli jednak przyjrzymy się układowi średniowiecznych murów miejskich, to z łatwością stwierdzimy, że coś się tutaj nie zgadza. Mury ciągnęły się z góry w kierunku Odry, prostopadle do muru, który dzisiaj możemy oglądać przy ul. Podgórnej. Według nowszych źródeł zachowany obiekt jest fragmentem muru oporowego, który miał podtrzymywać skarpę i dopiero na nim posadowione były mury miejskie.[1] Faktem jednak pozostaje, że mur pochodzi z XIII/XIV wieku i został zbudowany kamieni i cegieł scementowanych zaprawą wapienną z dodatkiem żwiru i jajecznego białka.[2]

 

Tablica na murze upamiętaniająca Hetmana CzarnieckiegoW 1957 umieszczono na murze tablicę pamiątkową z okazji 300-nej rocznicy kampanii Stefana Czarnieckiego przeciw Szwedom na Pomorzu, która miała miejsce jesienią 1657r.[3] Jak na ironię, o ile dla Polaków wyprawa ta miała pozytywne implikacje, dla mieszkańców Pomorza wręcz odwrotnie. Wojska polskie nie ruszyły nawet na twierdzę Szczecina, jednak  hetman stosował popularne wówczas praktyki i w odwecie za tzw. „potop szwedzki” na ziemiach polskich, plądrował ziemie pomorskie będące wówczas we władaniu Szwedów.[4] Ucierpieli na tym głównie słowiańscy chłopi, których dobytki rozkradziono, wioski spalono, a rodziny często wymordowano. Niestety, w tamtych czasach okrucieństwo w stosunku do ludności cywilnej było częścią każdej wojny.

 

Innymi miejscami w Szczecinie, które upamiętniają Stefana Czarnieckiego jest ulica Czarnieckiego w okolicach Dworca Głównego, oraz Wzgórze Hetmańskie w dzielnicy Pomorzany.

 

Przekrój dawnego muru miejskiego zaznaczonego w elewacji budynku przy ul. Św. DuchaKierując się w stronę Odry „przelotką” pod budynkiem natrafimy na nowszy budynek mieszkalny. Podczas jego budowy w 2004 r. natrafiono na resztki obwarowań miejskich m.in. Baszty Okrągłej (Runde Turm). Po zinwentaryzowaniu pozostałości obiektu rozebrano. Inwestor zaznaczył miejsca historyczne wmurowując przekrój muru z cegieł w elewację budynku od ul. Św. Ducha, oraz zaznaczając obrys baszty na tyłach budynku (od strony Odry).

 

 

Agata Stankiewicz, 2012r.



 [1] Internetowa Encyklopedia Szczecina, Ulica Podgórna, dostęp 03.09.2012
[2] Janusz Ławrynowicz, Mur, który mówi, „Kurier Szczeciński”
[3] Czesław Piskorski, Szczecin i okolice. Przewodnik, Warszawa 1965, Sport i Turystyka, s.53.
[4] Marek Jaszczyński, O hetmanie, co bił Szwedów i łupił Pomorze, Sedina.pl, dostęp 03.09.2012

 


Wyświetl większą mapę

Dodatkowe informacje